ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀ ବର୍ଷା ସମଗ୍ର ଦେଶକୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଅଞ୍ଚଳରେ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହେବାରୁ ଦେଶର ପ୍ରମୁଖ ଜଳଭଣ୍ଡାରଗୁଡ଼ିକରେ ପାଣି ସଂରକ୍ଷଣ ଆଶାନୁରୂପ ବୃଦ୍ଧି ପାଇନାହିଁ। କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜଳ ଆୟୋଗ (CWC)ର ସଦ୍ୟତମ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଦେଶର ୧୫୫ଟି ପ୍ରମୁଖ ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ମୋଟ ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷମତାର ମାତ୍ର ୩୨.୩୮ ପ୍ରତିଶତ ପାଣି ରହିଛି। ଅର୍ଥାତ୍, ପ୍ରାୟ ୬୮ ପ୍ରତିଶତ ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷମତା ଏବେ ମଧ୍ୟ ଖାଲି ରହିଛି।
ଆୟୋଗର ସୂଚନା ଅନୁସାରେ, ଏହି ୧୫୫ଟି ଜଳଭଣ୍ଡାରର ମୋଟ ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷମତା ୧୮୧.୭୪ ବିଲିୟନ୍ ଘନ ମିଟର। ବର୍ତ୍ତମାନ ସେଥିରେ ପ୍ରାୟ ୫୮.୮୫ ବିଲିୟନ୍ ଘନ ମିଟର ପାଣି ଗଚ୍ଛିତ ରହିଛି। ବର୍ଷା ଋତୁର ମଝିଭାଗରେ ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ଏତେ କମ୍ ପାଣି ରହିବା ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାଜନକ ବୋଲି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି।
ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଉତ୍ତର, ମଧ୍ୟ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଭାରତର ଅନେକ ଅଞ୍ଚଳରେ ସାଧାରଣଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହୋଇଛି। ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକର ଜଳପ୍ରବାହ ହ୍ରାସ ପାଇଥିବାରୁ ଜଳଭଣ୍ଡାରକୁ ପାଣିର ଆଗମନ ମଧ୍ୟ କମିଯାଇଛି। କେତେକ ଅଞ୍ଚଳରେ ଭଲ ବର୍ଷା ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ଦେଶବ୍ୟାପୀ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ସ୍ଥିତିରେ ବିଶେଷ ସୁଧାର ଆଣିପାରିନାହିଁ।
ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ସଂରକ୍ଷିତ ପାଣି ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଣ, କୃଷି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜଳସେଚନ ଏବଂ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ତେଣୁ ଆଗାମୀ ସପ୍ତାହଗୁଡ଼ିକରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ବର୍ଷା ନ ହେଲେ ଖରିଫ ଚାଷ, ପାନୀୟ ଜଳ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ ବୋଲି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ସତର୍କ କରିଛନ୍ତି।
କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜଳ ଆୟୋଗ କହିଛି ଯେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରମୁଖ ଜଳଭଣ୍ଡାରର ସ୍ଥିତି ଉପରେ ନିରନ୍ତର ନଜର ରଖାଯାଉଛି। ପାଣିପାଗ ବିଭାଗର ପୂର୍ବାନୁମାନ ଅନୁଯାୟୀ, ଆଗାମୀ କିଛି ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ବର୍ଷାର ପରିମାଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ। ଏହା ଫଳରେ ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ପାଣି ସଂରକ୍ଷଣରେ କିଛି ସୁଧାର ଆସିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ତଥାପି ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଦେଖି ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ସଚେତନ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି।