ଆମେରିକା-ଇରାନ ଉତ୍ତେଜନାର ପ୍ରଭାବ: ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ପ୍ରାୟ ଠପ୍, ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ବଜାରରେ ବଢ଼ିଲା ଚିନ୍ତା
ଦୁବାଇ: ଆମେରିକା ଓ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ସାମରିକ ଉତ୍ତେଜନାର ପ୍ରଭାବ ଏବେ ବିଶ୍ୱ ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ଇନ୍ଧନ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ପଡ଼ିବା ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବ୍ୟସ୍ତବହୁଳ ତୈଳ ପରିବହନ ମାର୍ଗ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀରେ ବଡ଼ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ପ୍ରାୟ ଠପ୍ ହୋଇଯାଇଥିବାରୁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତୈଳ ବଜାରରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଆହୁରି ବଢ଼ିଛି।
ସାମୁଦ୍ରିକ ତଥ୍ୟ ସଂସ୍ଥା ଲଏଡ୍ସ ଲିଷ୍ଟ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସର ସୂଚନା ଅନୁସାରେ, ଜୁଲାଇ ୭ ପରଠାରୁ ୧୦ ହଜାର ଟନ୍ରୁ ଅଧିକ କ୍ଷମତା ବିଶିଷ୍ଟ କୌଣସି ବଡ଼ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜ ଏହି ଜଳପଥ ଦେଇ ଗତି କରିନାହିଁ। ତେବେ ଅତି କମ୍ରେ ଦୁଇଟି ଜାହାଜ ନିଜସ୍ୱ ପରିଚୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା (AIS) ବନ୍ଦ ରଖି ଯାତ୍ରା କରିଥିବା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଉଛି। ସାମୁଦ୍ରିକ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ୱିଣ୍ଡୱାର୍ଡ କହିଛି, ବୁଧବାର ଓ ଗୁରୁବାର ସକାଳ ସୁଦ୍ଧା ମାତ୍ର ପାଞ୍ଚଟି ଜାହାଜ ଏହି ପଥ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲା। ତୁଳନାରେ ସୋମବାର ଏହି ସଂଖ୍ୟା ୪୫ ଥିବାବେଳେ ସାଧାରଣ ସମୟରେ ପ୍ରତିଦିନ ପ୍ରାୟ ୧୩୦ଟି ଜାହାଜ ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯାତାୟାତ କରିଥାଏ।
ବ୍ରିଟେନର ୟୁକେ ମାରିଟାଇମ୍ ଟ୍ରେଡ୍ ଅପରେସନ୍ସ (UKMTO) ସୂଚନା ଦେଇଛି ଯେ, ସୁରକ୍ଷା ବିପଦ ବଢ଼ିବାରୁ ଅଧିକାଂଶ ଶିପିଂ କମ୍ପାନି ସତର୍କ ନୀତି ଅବଲମ୍ବନ କରୁଛନ୍ତି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଯଦି ସଂଘର୍ଷ ଲମ୍ବା ସମୟ ଧରି ଜାରି ରହେ, ତେବେ ବହୁ କମ୍ପାନି ବିକଳ୍ପ ସମୁଦ୍ରପଥ ଓ ବନ୍ଦର ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇପାରନ୍ତି। ପାରସ୍ୟ ଉପସାଗର, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଓ ଓମାନ ଉପସାଗରରେ ସୁରକ୍ଷା ବିପଦ ବଢ଼ୁଥିବାରୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବା ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।
ଏପଟେ ଆମେରିକାର ବାୟୁ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଦକ୍ଷିଣ ଇରାନର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ବିସ୍ଫୋରଣ ଘଟିଥିବା ଖବର ମିଳିଛି। ଯଦିଓ ସଦ୍ୟ ଘଟିଥିବା ସମସ୍ତ ବିସ୍ଫୋରଣ ସହ ନିଜର ସମ୍ପୃକ୍ତିକୁ ଆମେରିକା ଅସ୍ୱୀକାର କରିଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଇରାନ ଦାବି କରିଛି ଯେ, ଆମେରିକାର ଆକ୍ରମଣର ପ୍ରତିଶୋଧ ସ୍ୱରୂପ ବାହାରିନ, କୁଏତ୍, କତର, ଜୋର୍ଡାନ ଏବଂ ଇରାକରେ ଥିବା ଆମେରିକୀୟ ସାମରିକ ଠିକଣାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରାଯାଇଛି।
ଉତ୍ତେଜନା ସତ୍ତ୍ୱେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତୈଳ ବଜାରରେ ବଡ଼ ଧରଣର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖାଯାଇନାହିଁ। ବ୍ରେଣ୍ଟ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ପ୍ରାୟ ୭୬.୫୮ ଡଲାରରେ ସ୍ଥିର ରହିଛି। ତେବେ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ସତର୍କବାଣୀ ଅନୁସାରେ, ଯଦି ଯୋଗାଣ ବାଧା ଜାରି ରହେ ଓ ତୈଳ ଭଣ୍ଡାର ହ୍ରାସ ପାଏ, ତେବେ ଆଗାମୀ କିଛି ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରେଣ୍ଟ ତୈଳ ଦର ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ଆହୁରି ୧୦ରୁ ୧୫ ଡଲାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ିପାରେ। ବିଶେଷକରି ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟ ଓ ରୁଷିଆର ବିଶୋଧନାଗାରରେ ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରଭାବିତ ହେବାରୁ ଡିଜେଲ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଇନ୍ଧନର ଦର ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।